مراقبت های بعد از تعویض مفصل زانو نقش بسیار مهمی در موفقیت عمل جراحی و بهبود کیفیت زندگی بیمار دارد و پس از جراحی، رعایت نکات مراقبتی مانند کنترل درد، جلوگیری از عفونت و انجام تمرینات فیزیوتراپی ضروری است، بهترین روشها برای کاهش تورم و بهبود حرکت زانو پس از تعویض مفصل چیست؟ همچنین چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد و چه عوارضی ممکن است در این دوره بروز کند؟
اهمیت رعایت مراقبت های بعد از تعویض مفصل زانو
رعایت مراقبت های بعد از تعویض مفصل زانو اهمیت بسیار زیادی دارد، زیرا تأثیر مستقیم بر روند بهبودی و موفقیت جراحی دارد و این مراقبتها به کاهش درد، جلوگیری از عفونت، کاهش تورم و بهبود حرکت و عملکرد زانو کمک میکنند، همچنین بیتوجهی به این نکات باعث بروز عوارض جدی مانند عفونت، ناپایداری مفصل یا محدودیت حرکتی میشود، بنابراین پیروی دقیق از توصیههای پزشک و انجام تمرینات توانبخشی، کلید دستیابی به نتایج مطلوب و بازگشت سریعتر به زندگی روزمره است.
نکات مهم مراقبتی بعد از تعویض مفصل زانو
تعویض مفصل زانو یا آرتروپلاستی زانو یک عمل جراحی است که برای درمان درد و ناتوانی ناشی از بیماریهای زانو مانند آرتروز یا آرتریت انجام میشود، برای دستیابی به بهترین نتیجه و جلوگیری از عوارض پس از جراحی، برخی از نکات باید رعایت شود که عبارتند از:
1. استراحت و کاهش فشار به زانو
برای چند روز اول پس از عمل باید استراحت کافی داشته و از وارد کردن فشار زیاد به زانو خودداری کنید، این کار باعث کاهش ورم و التهاب خواهد شد.
استراحت به معنای نشستن در موقعیت مناسب و استفاده از یخ برای کاهش ورم است، در ابتدا از عصا یا وسایل کمکی برای حمایت از زانو استفاده کنید تا فشار کمتری به مفصل جدید وارد شود.
برای مشاوره و ویزیت با دکتر حسین ادهمی بهترین متخصص ارتوپدی در بابل مازندران با شماره ۰۹۰۰۱۱۱۶۲۶۴ – ۰۱۱۳۲۲۶۰۰۸۶ تماس بگیرید.
2. استفاده از یخ
در هفتههای اول پس از عمل، استفاده از یخ در ناحیه زانو بسیار مفید است و به کاهش ورم و درد کمک میکند، بهطور معمول، باید هر ۲-۳ ساعت یکبار، یخ را به مدت ۲۰ دقیقه در ناحیه زانو قرار دهید.
3. بالا نگه داشتن پا
برای کمک به کاهش ورم در ناحیه زانو، به ویژه در روزهای اول پس از جراحی، بهتر است پا را بالاتر از سطح قلب نگه دارید، این کار به جریان خون کمک کرده و موجب کاهش تورم و درد میشود، بدین منظور میتوانید از بالش برای بالا نگه داشتن پای خود استفاده کنید، هنگام این کار از گذاشتن بالش زیر زانو برای جلوگیری از خم شدن زانو خودداری کنید، بالش را زیر مچ پا و ساق پا قراردهید به صورتی که پا بدون اینکه از زانو خم شود حالت شیبدار بگیرد.
بیشتر بخوانید: آرتروسکوپی زانو
4. فیزیوتراپی و تمرینات بازتوانی
شروع فیزیوتراپی بعد از جراحی تعویض مفصل زانو بسیار حائز اهمیت است، در روزهای اول پس از جراحی، فیزیوتراپیست تمرینات خاصی را برای بهبود حرکت و تقویت عضلات اطراف زانو پیشنهاد میکند که این تمرینات به بهبود دامنه حرکتی، تقویت عضلات و کاهش سفتی مفصل کمک میکنند.
حتی اگر در ابتدا تحرک شما محدود باشد، شروع تمرینات به صورت تدریجی و مطابق با دستور پزشک ضروری است، انجام صحیح تمرینات به تسریع روند بهبود و جلوگیری از مشکلات طولانی مدت کمک خواهد کرد.
5. مصرف داروهای تجویزی
در دوره پس از جراحی، پزشک داروهایی برای کاهش درد و التهاب تجویز خواهد کرد، مصرف این داروها مطابق با دستورات پزشک بسیار مهم است، از مصرف داروهایی که بدون نسخه پزشک توصیه میشوند خودداری کنید و داروهای ضد درد و ضد التهاب در روزهای اول کمک زیادی به تسکین درد و ورم میکنند.
6. مراقبت از زخم جراحی
پس از جراحی، زخم ناحیه عمل باید بهدرستی مراقبت شود تا از عفونت جلوگیری گردد، برای این منظور، باید دستهای خود را قبل از تماس با زخم به طور کامل بشویید و از وسایل تمیز برای پوشاندن زخم استفاده کنید، علاوه بر این، باید طبق دستور پزشک، زخم را بهطور منظم بررسی کرده و در صورت مشاهده هرگونه علائم عفونت (قرمزی، تورم، تب) به پزشک مراجعه کنید.
7. رژیم غذایی مناسب
پس از جراحی، تغذیه صحیح و مصرف غذاهای حاوی پروتئین، ویتامینها و مواد معدنی به بهبود سریعتر زخم و تقویت سیستم ایمنی کمک میکند، همچنین، مصرف مواد مغذی مانند کلسیم و ویتامین D برای تقویت استخوانها ضروری است.
در صورت تجویز پزشک، مصرف مکملهای ویتامینی نیز میتواند به تسریع روند بهبود کمک کند.
8. اجتناب از فعالیتهای سنگین
در ماههای اولیه پس از جراحی، باید از انجام فعالیتهای سنگین یا ورزشهای با فشار زیاد خودداری کنید، این فعالیتها فشار زیادی به مفصل زانو وارد کرده و روند بهبودی را کند میکنند، فعالیتهایی مانند دویدن، پریدن یا بلند کردن اجسام سنگین باید بهطور موقت کنار گذاشته شوند.
9. پوشیدن لباسهای فشاری
پوشیدن جورابهای فشاری یا وسایل فشاری دیگر در کاهش ورم و جلوگیری از بروز مشکلات گردش خون در پا مفید است و این پوششها در روزهای اول پس از جراحی توصیه میشوند تا از تجمع مایعات در پا جلوگیری کنند.
10. مراجعه به پزشک
مراجعه منظم به پزشک برای پیگیری روند بهبودی از اهمیت زیادی برخوردار است، پزشک با انجام معاینات منظم از وضعیت مفصل جدید شما مطلع میشود و میتواند هرگونه عوارض یا مشکلات احتمالی را شناسایی کند.
سوالات متداول
بسته به روند بهبودی، معمولا بعد از ۶ تا ۱۲ هفته میتوان به فعالیتهای عادی بازگشت، اما باید از حرکات سنگین خودداری کرد.
بله، در روزها و هفتههای اولیه برای حفظ تعادل و کاهش فشار روی زانو استفاده میشود.
بله، تورم و التهاب تا چند هفته طبیعی است و با بالا نگه داشتن پا و استفاده از کمپرس یخ کاهش مییابد.
در نهایت…
مراقبت های بعد از تعویض مفصل زانو نقش حیاتی در موفقیت جراحی و بهبودی سریعتر دارند، رعایت دستورات پزشک، استراحت کافی، استفاده از یخ، انجام تمرینات فیزیوتراپی و مراقبت از زخم جراحی از جمله مهمترین اقداماتی هستند که باید پس از عمل انجام دهید و با رعایت این نکات، میتوانید بهطور مؤثری روند بهبودی خود را تسریع کرده و به بازگشت به فعالیتهای روزمره خود نزدیکتر شوید.